Sunday, March 10, 2013

Gotubêjên Îmraliyê

Azad Kurdî

Pêvajoya çareserkirina pirsa Kurd li Tirkiyê di bîst salên borî de bi gellek evraz û nişîvan re rûbirû bûye. Di hinek deman de rojeva çareseriya pirs Kurd li wî welatî rojên herî geş bi xwe re dîtin, lê nişka ve qonax diguherî û prosesa aştî û çarseriyê cihê xwe dida tundûtûjiyê.

Di nav dewleta Tirkiyê de nakokiyên gellek ciddî li ser çareserkiriana pirsa Kurd hene. Di dîroka nêzîk 80 salên borî yên Tirkiyê de, ji xeynî çaxê serkomariya Turkut Ozal û proseya piştî hatina AKP`ê bo ser desthilatê nebe, li wî welatî lojîka înkar û bişaftina netweyî û siyasetên nejadperestiyê li dijî Kurdan hatine meşandin.

Piştî AKP desthilat bidestve girt, hêdî hêdî pirsa kurd û pêwîstiya çareseriya vê pirsgirêkê bû rojev. Hinek pêngavên kultûrî û civakî bi sûdê Kurdan hatin avêtin, lê ev hemû têra proseya çareseriyê nekirine. Piştî ku li 15.02.1999, rêberê PKK`ê Abdullah Ocalan hat girtin, heta vê dawiyê gotûbêjek ciddî û eşkere bona çareserkirinê di rojevê de nebû. Lê di çend mehên borî de hinek liv û tevgerên nû derketin holê ku zêde baznaeya wan li Îmraliyê dizivire.

Di deh salên borî de, gellek guhertinên berçav di sîstema siyasî ya Tirkiyê de pêk hatin. Berê Tirkiye ne ew dewlet bû ku di fikra çareserkirina pirsa Kurd de be, lê rewşa siyasî ya herêmê û berxwedana şoreşgerî û sivîl a gelê kurd û hişyariya netewî li vî parçeyê Kurdistanê, rayedarên nû yên Enqereyê anîn ser vê baweriyê ku pêwîste êdî şop û stirtêjiya berê neyê şopandin. Hêza “dewleta kûr” weke dijminê aştiyê lawaz bûye, hêzên nediyar qels bûne û generalên dosyeyên “bikujên nediyar” ketine kuncn girtîgehê. Ji hemûyan giringtir jî balasa çavkaniyên aborî yên Tirkiyê pirr guheriye. Loma tenê aştî û gotubêj dikare pisgirêkên Tirkiyê çareser bike.

Wek xuya dibe, dewleta Tirkiyê heta radeyekê biryara xwe daye û ji vê rastiyê fêm kiriye ku hemû xewnên Tirkiyê bi çareserkirina pirsa Kurd re derbas dibin. Ligel ku opozîsyona navxwe bi tundî li dijî proseya aştî û gotûbêjên nû derdikeve, lê AKP îsal ciddîtir ji qonaxên berê pêvajoya gotûbêjan dişopîne.

Ligel ku di mehên dawî de hin serlêdanên giring di navbera bloka “Hikûmeta Tirkiyê, BDP û birêz Ocalan” çêbûn, û hin hevdîtin salên berê di navbera MIT`ê û PKK`ê li Oslo pêk hatin, lê bê encam bûn, PKK û BDP mîna hergav muxatebê sereke birêz Ocalan diyar dikin bona gotubêjên aştiyane û çareseriyê û muxatebê îradeya xwe ya siyasî dizanin.

Destpêkirina gotubêjan ligel birêz Ocalan piştî 14 salan, nîşaneyek eşkere ye ku dewleta Tirkiyê jî dixwaze û dizane ku bi şer û tundutûjiyê pirsgirêk çareser nabe, belkî kûrtir dibe û xelkê azadîxwaz ê kurd jî li Bakûrê Kurdistanê ji maf û xwestekên xwe paşve venagerin. Loma destpêkirina qonaxa nû ya gotubêjên rasterast û eşkere yên dewletê ligel birêz Ocalan bi mebesta çareserkirina pirsgirêka kurd, pêngavek erênî û cihê hêviyê ye. Mercê sereke eve e ku astengên ser rêya gotûbêj û proseya aştiyê ji aliyê dewletê bi taybet û aliyê kurd bên hilgirtin û pêvajo bigihîje encama pêdivî û armancên sereke.
Agirî: 201

Saturday, February 16, 2013

هه‌ڵوێستی ئۆپۆزسیۆنی کوردی سه‌باره‌ت به‌ هه‌ڵبژاردنه‌کانی سه‌رکۆماری ئێران

هه‌ڵوێستی ئۆپۆزسیۆنی کوردی سه‌باره‌ت به‌ هه‌ڵبژاردنه‌کانی سه‌رکۆماری ئێران
 
ئازاد کوردی

مۆعته‌به‌ر شێروانی

16.02.2013
ئه‌مساڵ له‌ مانگی شه‌ش هه‌ڵبژاردنی سه‌رکۆماری له‌ ئێران به‌ڕێوه‌ ده‌چێت بۆ ئه‌وه‌ی سه‌رکۆمارێکی نوێ له‌ جێگای سه‌رکۆماری ئێستا مه‌حمود ئه‌حمه‌دی نژاد که‌ دووهه‌م گه‌ڕی ته‌واو ده‌کات هه‌ڵبژێردرێت. ڕه‌وایی ئه‌م هه‌ڵبژاردنانه‌(ته‌نات به‌ پێی پێواره‌کانی خودی ڕژێمی تاران) هه‌ر له‌ وێستاوه‌ له‌ ژێر پرسیارن. کاربه‌ده‌ستانی ئێران هه‌و‌ڵ ده‌ده‌ن ئاسایش و هێمنی وڵات پارێزراو بێت بۆ به‌ڕێوه‌چونی هه‌ڵبژارادنه‌کان و بۆیه‌ حکومه‌ت بۆ چاوترساندن و به‌ هێزکردنی پێگه‌ی ده‌ستی به‌ گرتنی ژماره‌یه‌ک له‌ ڕۆژنامه‌وانان کردووه‌.
سه‌باره‌ت به‌ هه‌ڵوێستی کۆمه‌ڵانی ئۆپۆزسیۆنی کوردی دوور له‌ وڵات و کاریگه‌ریان به‌سه‌ر ڕای گشتی کورده‌کان له‌ ناو ئیران له‌مه‌ر ئه‌و هه‌ڵبژاردنانه‌، ڕۆژنامه‌وان ئازاد کوردی بنکه‌ له‌ بلژیک ده‌ڵێت: چینی ڕۆشه‌نبیری کوردستان و ئاشنا له‌گه‌ڵ سیسته‌می سیاسی ئێران،‌ باشتر لێکدانه‌وه‌ی له‌گه‌ڵ چۆنێتی به‌ڕێوه‌ چونی هه‌لبژاردنه‌کاندا هه‌یه. ئه‌و ده‌ڵێت هه‌رچه‌نده‌ هێزه‌ کوردییه‌کان ده‌بێت هه‌وڵ بده‌ن ئاستی وشیاری خه‌ڵکی ئاسایی زیاد بکه‌ن له‌ ڕێگای ڕاگه‌یاندنه‌کانی خۆیانه‌وه‌ و تائێستا خواستی خه‌ڵکی کوردیش له‌ چوارچێوه‌ی به‌ر‌نامه‌ی حیزبه‌ سیاسیه‌ کوردییه‌کاندابووه‌ که‌ ئه‌وانیش پێیان خۆشه‌- چۆن له‌ تورکیا ب.د.پ. له‌ پرۆسه‌ی سیاسیدا به‌شدارن- له‌ پرۆسه‌ی سیاسی له‌ ئێراندا به‌شدار بن به‌ڵام ئه‌و ده‌رفه‌ته‌یان نیه‌ به‌ هۆی کۆسپه‌کانی حکومه‌ت له‌به‌ر ڕێگای داناون-هه‌ر‌ زوو حیزبه‌کان به‌ربه‌ند کران.
وتووێژ له‌گه‌ڵ ئازاد کوردی
http://www.dengiamerika.com/content/article/1605130.html

Monday, December 24, 2012

KDPI: Unified Representation in UNPO Could Strengthen Kurdish Cause

KDPI: Unified Representation in UNPO Could Strengthen Kurdish Cause

Font size: Decrease font Enlarge font
imageAbdullah Hijab, the representative of the Kurdistan Democratic Party of Iran (KDPI) represents Kurds in the Unrepresented Nations and Peoples Organization (UNPO). Photo: Rudaw.

Abdullah Hijab, the representative of the Kurdistan Democratic Party of Iran (KDPI) has been elected to represent the Kurdish nation in the Unrepresented Nations and Peoples Organization (UNPO). In this interview with Rudaw, Hijab addresses the UNPO’s significance and the Kurdish position in the organization. He says that a unified representation of the Kurds inside the organization would help strengthen the Kurdish cause.
Rudaw: How will your membership in the general assembly of the UNPO affect the Kurdish cause?
Abdullah Hijab: Participating in running an organization like the UNPO is another international achievement for our cause. Each one of us here represents his/her national identity. On the international level, having a strong relation between some of the unrepresented nations shows that some of the strong nation states have lost legitimacy in ruling their societies.
Rudaw: At its 11th convention the UNPO stressed on the rights of unrepresented nations. What practical projects do you have in this regard?
Abdullah Hijab: According to international criteria, the UNPO’s decisions are based on the participating nations’ demands. The organization does not just make decisions. The UNPO is a platform for the participating nations to raise their demands according to international criteria. UNPO is working on establishing a mechanism to keep itself active in the international arena, particularly among UN-sponsored organizations.
Rudaw: What was achieved in the last convention?
We asked the United Nations to keep the Kurdish cause in mind when negotiating with Iran.
Abdullah Hijab: We issued a communiqué. Also, a proposal about eastern (Iranian) Kurdistan that was made by us was unanimously passed. The human rights violations in eastern Kurdistan were also discussed. However, the situation of eastern Kurdistan is not much different from the situation in the rest of Kurdistan. Therefore, we discussed the situation of the whole of Kurdistan. We particularly drew attention to the latest political development in the Kurdistan Region, and addressed the threats made by the Iraqi government against the Kurdistan Region. We also discussed the situation of Syria, western (Syrian) Kurdistan, Turkish policies against the Kurdish people, and the opportunities and threats that are facing the Kurds. However, when it comes to making decisions and proposals, we have to remain inside the framework of the KDPI, representing Iranian Kurdistan. Therefore, our decisions have to be related to Iranian Kurdistan. The main points in the communiqué were demands to prevent 29 Kurdish political prisoners from being executed in Iran and the freeing of Kurdish political prisoners in Iran. Also, we asked the United Nations to keep the Kurdish cause in mind when negotiating with Iran.
Rudaw: Why is only the KDPI a member of the organization? Why not other political parties?
Abdullah Hijab: The Patriotic Union of Kurdistan (PUK) and Kurdistan Democratic Party (KDP) are founding members of the UNPO. They have been members of the organization since the 1990s. Sadly, in the recent meetings/convention neither one attended, maybe because now these two parties have more powerful ways and better political channels to advance their causes. Therefore, one can say that the PUK and KDP are not paying attention to the UNPO. However, I believe if these two parties -- or perhaps a unified Kurdistan Regional Government representative -- worked in the organization, they could achieve another international success for the Kurdish issue. That would also strengthen the position of the Kurdish nation in the organization. Now independent states like Taiwan, Armenia, Lithuania, Estonia, Georgia, East Timor are all members of the organization. For example, Taiwan tries to advance its own demands and cause internationally via the UNPO. All these states have become members of the organization since a long time ago. Abkhazia, which is occupied by Russia and is recognized as an independent state by five countries, is also a member. Somaliland, which is a less or more independent region is also an active member of the organization. The latter two nations have their representatives in the organization’s presidency. All the unrepresented nations try to find an avenue to represent themselves in the international order. UNPO is a good opportunity for the Kurds.
The Kurds in southern Kurdistan also have an important place in the organization.
Rudaw: What are the criteria for becoming a member of the UNPO?
Abdullah Hijab: The main criterion is that the organization or party that seeks membership is supported by the majority of the people it claims to represent. They also have to be peaceful in their struggle and abide by democratic principles.
Rudaw: Do you represent all Kurdistan or just eastern Kurdistan?
Abdullah Hijab: My membership in the organization is through the KDPI. Our goal is obvious: It is to solve the Kurdish problem in eastern Kurdistan. However, KDPI is a part of the larger Kurdish national struggle. KDPI sees its own interests in the interest of the whole Kurdish nation. Therefore, KDPI tries to protect the Kurdish national interests among all the organizations in which it is a member.
Rudaw: How many unrepresented nations are members of the UNPO, and which ones are the most influential?
Abdullah Hijab: UNPO has 41 members. Some of the members are less active nowadays. I believe the number of members in the organization is not important. All the members in the organization are valued, because each one represents a nation. Nations are equal. However, some of the members are more influential. Some of the unrepresented nations in South Asia are not represented at all, unfortunately. Taiwan, Somaliland, Abkhazia act as independent states. Tibet and Uyghur have a large international support. The Kurds in southern Kurdistan also have an important place in the organization. This shows some of the members have more influence.

Saturday, December 22, 2012

4’mîn salvegera CAPK`ê û lêgerên civakê

Azad Kurdî
Çar sal bi ser rojbûna Civaka Aştî û Pêşveçûna Kurdistanê derbas bûn. di 22`ê Kanûna 2008`an de ango şeva destpêka çile û rojbûna rêberê navdar ê kurd Dr. Qasimlo, CAPK bi hewl û keda komek çalakvanên civakî û sivîl ên Rojhilat Kurdistanê hat avakirin bi armanca xurtkirina bingehên civakek sivîl li deverên ku bi lêgerên ciddî re rûbirû ne.
Dema ku CAPK hat avakirin, rewşa siyasî û civakî ya herêma Rojhilata Navîn û Kurdistanê ber bi guherttinên lezgîn diçû, lê îro û piştî çar salan ji dema damezrandina civakê, ev rewş li hemû Rojhilata Navîn û Kurdistanê bi taybet pirr berçavtir û hestyartir pêk hatiye. Guhertin gellek lezgîn çê dibin û her diçe pêvajo û rojev germtir dibe. Şiroveya avakerên CAPK`ê rast deret û ev pêngav pêwîstiyek civakî bû.
Di vê navberê de, erkên gellek giring ên dîrokî û civakî dikevin ser milê takekes û saziyên sivîl û ji aiyekî din partî û rêxistinên siyasî jî. CAPK`ê xwe li hemberî vê rewşê berpirsyar dît. Mêj dem e ku kurd li welatên ku Kurdistan di navbera xwe de parve kirine, banga çareseriya pisa kurdî bi rêya aşt û gotûbêjan dikin. Loma aştî û diyalog û herwiha plan û roje bo pêşdebirina civaka bindesthiştî û paşdemayî ya Kudistanê kirin aramncên xwe, ligel gellek projeyên din. Bi taybet CAPK`ê armancên xebata xwe ya civakî, kultûrî û sivîl kir ser wan deverên Kurdistanê ku bi lêgerên ciddî re rûbirû ne.
CAPK weke saziyek serbixwe û azad, bingeha xebatên xwe yên civakî, kultûrî û sivîl ji bo vejandina çanda neteweyî, pêşvebirina kultûra demokrasiyê u avakirina bingehek ewle ji bo bi hev re jiyana hizr, gel û civakan terxa kir. Ji xwe çareseriya bingehîn û modern  jî wiha dibe. Bi awayekê ku hem takekes û hem jî civak bên guherandin û hemû kêmasiyên heyî bikevin ber bas û şiroveyan û bona çareseriyê gavên bilez bên avêtin. Kurd dive xwe bo guheryinên lezgîn ên pêşiya me xwe amade bikin.
Mixabin yek ji astengên mezin ku pêşiya xebat û projeyên CAPK`ê girt û girtiye, nebûna ewlehiya siyasû û civakî ya hevwelatyan e li Kurdistanê. Ji xeynî zext û zor li ser çalakvanên siyasî, çalakvnaên sivîl û kultûrî jî dikevin ber êrîş û gefan û pirr car tûştî pirsgirêkên mezin dibin ku deerfetên jiyana wan lawaz dibe.  Ji ber ne azadbûna xebatên sivîl û civakî û kultûrî li Kurdistanê, CAPK`ê heta niha nekariye li gor ku dixxwaze û bi awayekî eşkere û berfireh di hundirê civakê de armacên diyarkirî bimeşîne. Lê endam û rêveberên civakê li her dem û derfetekê mifah standine û banga jiyanek aştiyane û xebatên kultûrî û sivîl li Kurdistanê û bi taybet li herênên bi lêgerên ciddî re rûbirû kiriye û dike.
Civaka Kurdistanê di bin atmosferek xurt a ewlekariyê de ye û bingehên civaka sivîl lawaz bûne, lê CAPK li ser armancên xwe yên aştiyane û demokratîk di çarçoveya xebatên civakî, kultûrî û sivîl ku di programa xwe de anîne, berdewam dibe, ji ber ku tekane rêya çareseriyek bingehîn ev rêbaza xebat ye.

Sunday, October 28, 2012

دوو جودابیری ئێرانی خه‌ڵاتی ساخارۆڤ بۆ مافی مرۆڤ و ئازادی ڕا وه‌رده‌گرن

خه‌ڵاتی یه‌کیه‌تی ئه‌وروپایی بۆ مافه‌کانی مرۆڤ و ئازادی ده‌ربڕینی بیرو ڕا ناسراو به‌ خه‌ڵاتی ساخارۆڤ دراوه‌ته‌ دوو گرتووی سیاسی ئێران، پارێزه‌ر‌ نه‌سرین ستوده و فیلمساز جه‌عفه‌ر په‌ناهی. سه‌باره‌ت به‌ گرنگی ئه‌م خه‌ڵاته‌،
ڕۆژنامه‌وان ئازاد کوردی بنکه‌ له‌ نۆروێژ ده‌ڵێت یه‌کیه‌تی ئه‌وروپایی ویستی په‌یامێک بداته‌ گرتوانی سیاسی که‌ ئه‌وان له‌بیر نه‌کراون. ئه‌و ده‌ڵێت به‌خشینی ئه‌م خه‌ڵاته‌ به‌ دوو گیراوی سیاسی و ئازادی ڕاده‌ربڕین له‌ ئێرانی ده‌بێته‌ هۆی ئه‌وه‌ که‌ ڕای گشتی جیهانی سه‌باره‌ت به‌ پشێلکاری سیستماتیکی مافه‌کانی مرۆڤ له‌ ئێرانی بێ خه‌م نانبێت و سرنجی ده‌داته‌سه‌ر. ئه‌و ده‌شڵێت ئه‌و خه‌ڵاته‌ ڕای گشتی وشیار ده‌کاته‌وه‌ سه‌باره‌ت به‌ خه‌راپی باری مافه‌کانی مرۆڤ له‌ ئێران.

Thursday, September 27, 2012

Twenty Kurdish Candidates in Belgian Municipal Elections




BRUSSELS, Belgium -- Kurds will be running as candidates in Belgium’s municipal elections on Oct. 10. Twenty candidates of Kurdish origins are hoping to secure posts across the country’s three provinces.

"If I win, I will work to improve the integration of Kurds into Belgian society," one of the candidates told Rudaw.

In addition to general parliamentary elections, there will also be elections for the regional governments in Belgium. The candidates who spoke to Rudaw said that the municipal elections were not that important because they offer limited power.

But the candidates hope that they can work with the municipal boards to better assimilate Kurds into Belgian society by giving French and Dutch language courses, the official languages of the country.

The New Flemish Alliance (N-VA) is one of the largest nationalist parties in Belgium. This party calls for the secession of the province of Flanders from Belgium, where Dutch is spoken by the majority of residents.

N-VA is known for its aggressive position towards French-speaking citizens and for supporting tougher policies against immigrants and foreigners in Belgium. However, some Belgian Kurds are running as N-VA candidates in these elections.

Izolda Farho, 38, is a Belgian Yezidi Kurd and an N-VA candidate. She immigrated to Belgium from Georgia and has been living here for 21 years.

On why she has joined a right-wing nationalist party, she said, "The N-VA is the most powerful party in Flanders and supports the Kurds more than the others. The leadership of this party generally has a good understanding of the Kurdish community and considers themselves closer to the Kurds than the other parties."

Another Kurdish N-VA candidate is Zuhel Demirel, who is believed to have more of a chance at winning than the other candidates. Demirel is running in Antwerp, the capital of the province of Flanders and a city where more than 10,000 Kurds, mostly from Turkey, reside.

Demirel is supported by the Kurdish National Congress (KNK), whose headquarters are located in Brussels.

There is no official data regarding the size of the Kurdish population in Belgium, but is estimated to be around 50,000.

Regarding the fact that only 20 Kurds are candidates in the election, Farho said, "Many Kurds in Belgium do not know the local languages and cannot assimilate into their communities. Therefore, they do not get involved in politics and cannot serve their nation.”

According to Farho, another reason for the weak Kurdish contribution is the fact that the municipal elections are not as important as the parliamentary and regional government elections.

"Unlike the municipal elections, the winning candidates in the parliamentary and regional governmental elections can help and support their communities," she said.

Tural Fincan, originally from Dersim, Turkey, has been living in Belgium for 21 years. He is running as a candidate for the Green Party of Belgium. He said, "In the municipal elections we cannot lobby for the Kurds. But, if we reach other positions and get a better grasp on the Belgian system, we can create more capable and better cadres for our country."

Regarding the position of Green Party towards the Kurdish community, he added, "The greens have supported human rights and democracy in the Middle East and the Kurdish cause in a practical way. The greens of Belgium have launched a campaign to defend Kurdish journalists arrested in Turkey. They try to raise the voice of the Kurds to the international stage in Europe."

Fincan complained about the disunity among Kurds in Belgium. "As Kurds from all parts of Kurdistan in Belgium, we need to unite and work as one regardless of our political ideologies and perspectives."

Cetin Sisek, 38, a Kurd originally from Turkey, is a Socialist Party candidate in the city of Leuven. "I have a good chance of winning these elections due to the big Kurdish community in Leuven," he said.

Sisek spoke about his goals should he be elected. “I want to create an independent multilateral committee for the Kurds in Leuven in order to unite our capabilities and serve our cause together," he said, adding that the municipality had already accepted this project.

He also explained that the Kurdish parties have done good work for the Kurds in Belgium, but added, "This is not enough. We need an institution that will serve all Kurds regardless of their political affiliations and ideologies."

http://www.rudaw.net/english/world/5245.html

Sunday, July 29, 2012

Sekreterê Giştî yê PDKÎ, Mistefa Hicrî, ji bo Rûdawê diaxive:

'Opozîsyona kurdî xwedî kêmasî ye, lê ji opozîsyona Îranê xurttir e'

Hevpeyvîn: Azad Kurdî
Brûksel (Rûdaw) - Sekreterê Giştî yê Partiya Demokrat a Kurdistana Îranê, Mistefa Hicrî, ji navenda
Polîtburoya vê partiya Rojhilatê Kurdistanê ji bo Rûdawê axivî. Hicrî pirsên derbarê mijarên cûrbicûr ên rojeva xebata Rojhilatê Kurdistanê bersivandin.
‘Niha proseya jinavçûna hikûmeta Esed destpêkiriye’
Rûdaw: Wisa dixuye ku egera rûxandina hikûmeta Sûriyê gellekî xurt e, lê Îran bi taybet û Rûsya û Çîn jî pê re, hewlan didin ku Beşar Esed li ser desthilatê bihêlin. Bi nerîna we rikeberiya navbera van sê welatan û rojava û welatên erebî ji aliyekî din berbi çi pêvajoyekê diçe?
Mistefa Hicrî: Sedemek sereke ya jinavçûna hikûmetên dîktator ev e ku valahî û nakokî dikeve hundirê hêzên qirker û pişta xwe didin hikûmeta desthilatdar û tevlî refên gel bibin. Di van du salên borî de ev nîşane ji hêza serkutker a Beşar Esed tê dîtin û roj li pey roj xurttir dibe. Heta di yek, du mehên borî de çend fermanderên bilind ên leşkerî ku xwedî desthilat bûn û ji kesên nêzîkî Beşar Esed bûn, dev ji piştevaniya vê hikûmetê berdan. Ji aliyekî din ve jî, ligel ku Rojava derfetek zêde dan Rûsya û Beşar Esed, ji bo ku dawî li kuştina xelkê sivîl û nerazî bînin, lê Esed qirkirina sivîl û xwepêşanderan dom kir û dike. Ji ber vê yekê zextên mezin ketin ser Rûsya û Çînê ku bi civaka navdewletî re hevdeng bibin û zext û zorê bixin ser rejîma Esed. Têkbirina projeya aştiyê ya Kofî Annan ji aliyê Beşar Esed ve di vê bareyê de pirr bi bandor bû. Loma em dikarin bêjin niha proseya jinavçûna vê hikûmetê destpêkiriye û eger rewş wiha dom bike, di demek kin de ew hikûmet dirûxe.
Pirr car behsa alîkarî û destwerdana hêzên leşkerî yên Îranê di qirkirina xelkê nerazî û sivîl ê Sûriyê de tê kirin. Sedem çi ne ku Komara Îslamî wiha xurt piştgiriya rejîma Beşar Esed dike? Gelo belge destê we hene ji bo vê yekê?
Bi neman û tinebûna hikûmeta Beşar Esed:
-Rejîma Komara Îslamî tekane hikûmeta dostê xwe ya Ereb ji dest dide.
-Nikare bi asanî Sûriyê mîna pirekê bikar bîne ji bo gihandina çek û alîkariyan bo Hizbullaha Libnan û grûpên din ên dostê xwe.
-Nifûz û piştevaniya Îranê li herêmê lawaz dibe, ji ber ku hevkêşe (balans) di wê deverê de bi zerara Komara Îslamî tên guhertin.
Loma Komara Îslamê bi hemû awayî alîkariyê dide hikûmeta Sûriyê. Ew hevkarî evqas zêde û eşkere ne ku gumana kesî ji vê çendê nemaye ku pêdivî bi belgeyan hebe. Îran bi xwe red nake ku alîkariyê dide hikûmeta Sûriyê. Salek berî niha, fermanderê Supaha Quds Qasim Suleymanî, ragehand ku Komara Îslamî li Sûriyê gotina yekem dike û ti kes ji berpirsyarên sûrî li ser vê gotinê mikur nehatin û red nekirin. Ev gotin nimûneyek ji belgeyan e.
Bi baweriya we piştî rûxandina hikûmeta Sûriyê, wê guherîn li Îranê jî pêk bên? Hûn siberoja Îranê çawa dibînin?
Mîna min berê jî behs kir, rûxandina rejîma Sûriyê dibe sedem ku guhertin di hevkêşeyên siyasî de li herêmê di asta navdewletî de pêk were û ev pêvajo bi zerara Komara Îslamî temam dibe. Loma hilweşandina wê hikûmetê dikare bi bandor be ji bo qels û lawazkirina pêgeha Komara Îslamî ji aliyekî û bihêzkirin û hêvîdarbûna xelkê nerazî yê Îranê ku bi şiyana xwe desthilata Komara Îslamî li Îranê biruxînin.
‘Hikûmetên Rojava behsa guhertina rejîma Îranê ligel opozîsyonê nakin’
Vê dawiyê we serdana Amerîka û Brîtanyayê kir. Hûn bi fermî hatibûn vexwendin? Gelo planek Rojava ji bo sîstema dahatû ya Îranê heye?
Heta niha hikûmetên Rojava bi giştî bawer in ku bi gotûbêj, zext û ambargoyan li dijî Îranê di warê siyasî û aborî de dikarin Îranê neçar bikin ku dest ji meyandina Uraniyûmê berde û bi kiryar jî li ser vê planê dixebitin. Loma heya niha bi ciddî behsa guhertina piştî rejîma Îranê nakin, an aliyê kêm ligel me wek hêzên opozîsyonê behs nakin.
Çi plan û stratejiya PDKÎ heye ji bo pêşeroja siyasî ya Îranê, bi taybet bo bidestveanîna mafên neteweyî yên gelê kurd li vî welatî?
Li pey kongreya 13. ya partiya me, dirûmşa siyasî ya me bo dahatûya Îranê pêkanîna Îranek demokratîk a federal e ku di wê çarçoveyê de hemû netewe û yek ji wan Kurd dibin xwedî hikûmetên otonom û bi awayekî xweser karûbarên navçeyên xwe rêve bibin û li gor qanûna bingehîn a demokratîk di desthilata navendî ya Îranê de jî beşdar bin.
Ji wê demê pê de em li ser vê bernameyê kar dikin ligel dost û hevpeymanên xwe ku hevalbendiya me pêkhatiye ji yekîtî û hevalbendiyek di navbera beşek berçav a partî û saziyên neteweyên Îranê de bi navê `Kongreya Neteweyên Îrana Federal`.
‘Ji bo rûxandina Komara Îslamî, hevgirtina opozîsyona Îranê xala sereke ye’
Gellekî behsa êrîşa leşkerî bo ser Îranê tê kirin. Li gor we Îran bi êrîşa leşkerî wê birûxe yan bi rêya şoreş û serhildana navxweyî mîna raperînên ku di bihara erebî de pêk hatin?
Ji bo rûxandina Komara Îslamî, hevgirtina opozîsyona Îranê û xebata hemû aliyan li dijî rejîmê xala sereke ye, lê pêwîstî bi alîkarî û piştevaniya hêzên biyanî bo serkeftina wê xebatê heye û pêdivî ye ev du bername bi hev re pêşde herin.
Niha rewsha hêzên kurdî yên Rojhilatê Kurdistanê di asta opozîsyonê de çawa ye?
Giranî û qursiya hêzên opozîsyona kurdî bi berhevdan ligel opozîsyona giştî bi tevahî xuya û berçav e, lê ew ne bi vê wateyê ye ku opozîsyona kurdî di rewşek dilxwaz û baş de ye. Di vê bareyê de kêmasî gellek hene û rewş ne cihê razîbûnê ye, opozîsyona kurdî di vê qonaxê de dikarî ji vêya ku heye yekgirtîtir û bihêztir be.
Wisa tê xuyakirin ku hêzên neteweperest ên îranî li hemberî xwestek û daxwazên siyasî yên Kurdan û neteweyên din ên Îranê bê bal in û naxwazin modelek federal hebe li wî welatî. Gelo di dawî de ewê bi çespandina mafên neteweyî di sîstemek federal de razî bibin? Hûn dahatû çawa dibînin?
Rastî ev e ku ti yek ji gelên tirk, faris û ereb ne ewqas demokrat in ku desthilata xwe ya dehan û sedan salî ya zordar bi ser Kurd û neteweyên din yên stemlêkirî re parve bikin. Loma tişta ku di vê navberê de pêvajoyê yekalî dike ji aliyekî yekîtî û hêza Kurdan bi xwe ye û ji aliyekî din jî guhertinên navnetewî û herêmî ne. Lewra di dema niha de hevgirtin û xurtbûna Kurdan bi giştî, û li her parçeyekî jî bi taybet, bêhtir ji her çaxekî giring û çarenûssaz e.
Heyamê çend salan dibe ku partî û rêxistinên Rojhilatê Kurdistanê hewla pêkanîna eniya hevbeş a Kurdistanî didin, lê heta niha ti encameke pozîtîv jê derneketiye. Asteng û pirsgirêk çi ne?
Li gor min astenga sereke li ser pêkhatina eniya yekgirtî di navbera opozîsyona Kurdên Îranê de vedigere ji bo wan perçebûnan ku di dema 5-6 salên borî de di nav hêzên serekî yên opozîsyona kurdî de qewimîne û hilgirtin û lixwekirina navê partiya dayîk û eslî ji aliyê wan aliyan ku veqetiyane. Dirûşm gotin ji bo pêdivîbûna yekîtiyê ji aliyekê û pêkanîna astengan li ser rêya çêkirina eniya hevgirtî du tishtên ne guncaw in, loma heta niha encamek pozîtîv ji wan hewildanan derneketiye.
We ragehand ku hûn amade ne ligel aliyê hemberî xwe, ku 6 sal berî niha ji PDKÎ veqetiyan, gotûbêjan bikin bo çareserkirina pirsgirêkên di navbera we de û herwiha daxwaza we ji bo vegeriyana wan bo nav PDKÎ. Hûn niha jî amade ne li ser daxwaz û biryara xwe?
Me hevalên ji PDKÎ veqetiyabûn vexwendin, daku tevlî partiyê bibin û em hev bigirin û hemû bi hev re beşdarî kongreya 15. bibin ku bi zûyî tê lidarxistin û hemû biryarên kongreyê bipejirînin. Bi kêfxweşî hejmarek ji hevalan piştî wê bangewazê tevlî PDKÎ bûn, niha jî em li ser wê daxwaza xwe tekez dikin. Ji xeynî wê, em mijûlê amadekirina gelaleyekê ne ku piştî pejirandina wê em bikarin nêzîkî hevalên xwe bibin û bi awayekî rê bo gotûbêjan ligel hev vekin.